Δεν αναμένουμε οποιαδήποτε προβλήματα από την Τουρκία, δήλωσε η Αμερικανίδα Πρέσβειρα στη Λευκωσία Κάθλιν Ντόχερτι, αναφερόμενη στις έρευνες που θα διενεργηθούν από την Exxon Mobil στην κυπριακή ΑΟΖ.

Η κ. Ντόχερτι, η οποία απαντούσε σε ερωτήσεις δημοσιογράφων στο πλαίσιο διάσκεψης Τύπου, διευκρίνισε ότι οι δραστηριότητες της Exxon Mobil στις αμέσως επόμενες εβδομάδες αφορούν ερευνητικό πλοίο, κάτι πολύ διαφορετικό από πλοίο - γεωτρύπανο - όπως εξήγησε - «και δεν αναμένουμε οποιαδήποτε προβλήματα».

Σημείωσε επίσης ότι ούτως ή άλλως περνάνε πολλά χρόνια για την εισροή εσόδων από την αξιοποίηση ενδεχόμενων κοιτασμάτων υδρογονανθράκων και ότι ο καλύτερος τρόπος για να υπάρξει κατανομή των πόρων σε όλους τους Κύπριους θα είναι η εξεύρεση λύσης.

Σε εισαγωγική της παρέμβαση, η κ. Ντόχερτι ανέφερε ότι οι ΗΠΑ έχουν «επαναλάβει με σταθερότητα ότι υποστηρίζουν το δικαίωμα της Κυπριακής Δημοκρατίας να αναπτύξει τους πόρους της στην ΑΟΖ της».

Την ίδια ώρα, πρόσθεσε, «πιστεύουμε ότι οι πόροι πετρελαίου και φυσικού αερίου της νήσου θα πρέπει να καταμεριστούν δίκαια μεταξύ των δύο κοινοτήτων στο πλαίσιο μιας συνολικής διευθέτησης».

Είναι σαφές, τόνισε η Πρέσβειρα των ΗΠΑ, «ότι μια δίκαιη και διαρκής διευθέτηση του μακροχρόνιου κυπριακού προβλήματος θα διευκόλυνε κατά πολύ την ανάπτυξη των πόρων και θα διασφάλιζε το όφελος όλων των Κυπρίων».

Σύμφωνα με την ίδια οι διερευνητικές δραστηριότητες δεν σημαίνουν κατ’ ανάγκη ανακάλυψη και ακόμη και εκεί που υπάρχει κοίτασμα μπορεί να μην είναι δυνατόν να διατεθεί εμπορικά ακόμη και αν αντληθεί, οι τιμές, περιλαμβανομένου του κόστους μεταφοράς του προϊόντος μπορεί να καθορίσουν ότι πρέπει να υπάρξει μια περίοδος αναμονής πριν να διατεθεί στην αγορά.

Συχνά, σημείωσε, «μπορεί να πάρει αρκετά χρόνια, μπορεί και δεκαετίες, πριν να είναι συνθήκες κατάλληλες για να αρχίσει η εισροή εσόδων».

Η πολιτική σταθερότητα, η οικονομική ανάπτυξη, η περιφερειακή ασφάλεια, παίζουν όλες μεγάλο ρόλο στη σειρά των γεγονότων, σημείωσε.

«Δεν επιθυμώ να ακουστώ απαισιόδοξη, γιατί δεν είμαι, αλλά θέλω να εισαγάγω ένα βαθμό πραγματισμού και εμπειρίας στο ζήτημα», πρόσθεσε η κ. Ντόχερτι.

Σύμφωνα με την Αμερικανίδα αξιωματούχο «οι ανακαλύψεις στην Ανατολική Μεσόγειο είναι σημαντικές γιατί μπορούν να διασυνδέσουν και να ενοποιήσουν την περιοχή, μπορούν να μειώσουν την εξάρτηση μεμονωμένων χωρών από συγκεκριμένες ενεργειακές πηγές και να οδηγήσουν σε αυξημένη οικονομική και πολιτική συνεργασία».

Η ευημερία που θα υπάρξει, είπε, μπορεί να ενισχύσει δημοκρατίες και να επιφέρει την κατά πολύ αναγκαία πολιτική και οικονομική σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο. Θα βοηθήσει επίσης στη διαφοροποίηση της παροχής ενέργειας της Ευρώπης και θα βοηθήσει στην ικανοποίηση των ευρύτερων αναγκών ασφαλείας της ηπείρου, πρόσθεσε.

Αλλά, συνέχισε, «θα πάρει χρόνο για να αξιοποιηθούν αυτά τα οφέλη αν υπάρχουν οι ανακαλύψεις και αν οι συνθήκες είναι κατάλληλες».

«Ελπίζω ειλικρινά ότι και οι δύο πλευρές θα χρησιμοποιήσουν το χρόνο αυτό για να βρουν τρόπο επανέναρξης των διαπραγματεύσεων για επανένωση της νήσου», τόνισε η κ. Ντόχερτι.

«Πιστεύουμε ότι υπήρξε μεγάλη πρόοδος από τους ηγέτες κατά τον τελευταίο γύρο διαπραγματεύσεων και θα συνεχίσουμε να υποστηρίζουμε τις προσπάθειες οι οποίες καθοδηγούνται από τους Κύπριους και διευκολύνονται από τα Ηνωμένα Έθνη», είπε. 

Απαντώντας σε ερώτηση κατά πόσο είναι αισιόδοξη για επανέναρξη των συνομιλιών σύντομα, ανέφερε ότι το ελπίζει ειλικρινά.

«Έχω δει τη μεγάλη πρόοδο που έγινε την τελευταία φορά, κατά τον τελευταίο γύρο των διαπραγματεύσεων και νομίζω ότι  υπάρχει μια πολύ στέρεα βάση πάνω στην οποία μπορούν να κτίσουν», σημείωσε η κ. Ντόχερτι. 

«Ξέρω ότι και οι δύο ηγέτες έχουν εκφράσει την επιθυμία τους να επιστρέψουν στο τραπέζι και να αρχίσουν τις διαπραγματεύσεις και ειλικρινά ελπίζω ότι θα αρχίσουν σύντομα», ανέφερε.

Σύμφωνα με την ίδια, «δεν υπάρχει χρονοδιάγραμμα για το πότε θα ολοκληρωθεί η διαδικασία αλλά νομίζω ότι πολλά γίνονται στον κόσμο και στην περιοχή, (υπάρχουν) και εξωτερικοί παράγοντες που θα έπρεπε να ενθαρρύνουν τις δύο πλευρές να επιστρέψουν στο τραπέζι σύντομα και όχι αργότερα».

Απαντώντας σε ερώτηση για τις δραστηριότητες της Exxon Mobil στην περιοχή, διευκρίνισε ότι οι δραστηριότητες τις επόμενες μερικές εβδομάδες είναι στην πραγματικότητα «ένα πλοίο έρευνας που είναι πολύ διαφορετικό από διερευνητικό γεωτρύπανο».

Νομίζω ότι υπήρξε κάποια παρανόηση, είπε η Αμερικανίδα Πρέσβειρα, εξηγώντας ότι πρόκειται «στην πραγματικότητα για δύο πλοία που θα δουν κατά πόσο υπάρχουν οποιαδήποτε αρχαιολογικά ευρήματα στην θάλασσα και για να αποφασίσουν που να γίνει η γεώτρηση».

«Η Exxon Mobil δεν προτίθεται να προχωρήσει σε γεώτρηση για αρκετούς μήνες, μάλλον στο τελευταίο τρίμηνο αυτού του χρόνου και νομίζω ότι έχουμε αρκετούς μήνες για να επικεντρωθούμε σε αυτό που έχει πραγματικά σημασία που κατά την άποψη της κυβέρνησης μου είναι η διαδικασία διευθέτησης», πρόσθεσε.

«Θεωρώ ότι υπάρχει πολύς χρόνος και ότι θα πρέπει να αξιοποιηθούν οι έξι μήνες για να υπάρξει πρόοδος σε αυτό που είναι πραγματικά σημαντικό που είναι η λύση», σημείωσε.

Απαντώντας σε επιπρόσθετη ερώτηση για το ζήτημα, η κ. Ντόχερτι επανέλαβε ότι οι δραστηριότητες στις αμέσως επόμενες εβδομάδες αφορούν πλοίο ερευνών «και δεν αναμένουμε οποιαδήποτε προβλήματα».

Φυσικά, συνέχισε, «τους αμέσως επόμενους μήνες έχουμε ενώπιον μας μια πολύ μεγάλη και έντονη ημερήσια διάταξη με την Τουρκία για πολλά ζητήματα και θα συνεχίσουμε να συζητούμε με την Τουρκία για ζητήματα που επηρεάζουν την περιοχή». Αυτό, είπε, «είναι ένα από τα ζητήματα μεταξύ των πολλών για τα οποία θα συνεχίσουμε να έχουμε διάλογο με την Τουρκία».

Απαντώντας σε ερώτηση για το κατά πόσο η στάση της Τουρκίας στη Συρία επηρεάζει και την κατάσταση στην Κύπρο, η κ. Ντόχερτι ανέφερε ότι δεν επιθυμεί να σχολιάσει ειδικότερα την Τουρκία καθώς η ίδια δεν είναι η Πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Τουρκία.

«Γνωρίζω ότι είχαμε πολύ μακρές συζητήσεις με Τούρκους αξιωματούχους πρόσφατα και δεν θέλω να πω ότι τα πράγματα έχουν βελτιωθεί δραματικά, αλλά βελτιώνονται», πρόσθεσε.

Πρόσθεσε ότι ένας μακρύς διάλογος και μια καλή σχέση με την Τουρκία και την Ελλάδα και όλες τις χώρες στην περιοχή μπορεί μόνο θετικά να επηρεάσει την Κύπρο «και εργαζόμαστε πάνω σ’ αυτό».

Ερωτηθείσα για την άποψή της ως προς το ποιος θα ήταν ο πιο λογικός τρόπος κατανομής των ενεργειακών πόρων η ίδια σημείωσε ότι αυτό είναι κάτι που οι Κύπριοι πρέπει να αποφασίσουν οι ίδιο, για το πως θα καταλήξουν στους μηχανισμούς.

Επανέλαβε ωστόσο ότι η εισροή εσόδων είναι στην καλύτερη περίπτωση πολλά χρόνια μακριά. Αυτή τη στιγμή μιλάμε υποθετικά, είπε, προσθέτοντας ότι θεωρώ ότι υπάρχει πολύς χρόνος για να αποφασιστεί ο σωστός μηχανισμός από τους Κύπριους ως προς το πως θα μοιραστούν τους πόρους τους δίκαια».

«Εμείς θεωρούμε ότι ο καλύτερος τρόπος για να το πράξουν είναι να φτάσουν σε συμφωνία, να υπάρξει λύση στη νήσο, να υπάρξει επανένωση», τόνισε η Πρέσβειρα των ΗΠΑ. Είναι ο καλύτερος τρόπος για να βρείτε ένα δίκαιο τρόπο για διαμοιρασμό των πόρων, πρόσθεσε.

Εξέφρασε «την ελπίδα για όλους τους Κύπριους να υπάρξει μια σημαντική ανακάλυψη", αλλά όπως είπε "στην καλύτερη των περιπτώσεων θα είναι πέντε χρόνια μακριά, αν όχι πιο πολύ».

Γι` αυτό, συνέχισε, νομίζω ότι χρειαζόμαστε πολλή δημιουργικότητα, πολλές ιδέες πως να αντιμετωπίσουμε το ζήτημα,  σημειώνοντας ότι για την ίδια «η προτεραιότητα πρέπει να είναι οι διαπραγματεύσεις».

Ερωτηθείσα κατά πόσο η ίδια δεν πιστεύει ότι υπάρχει πρόβλημα με τη στήριξη από τις ΗΠΑ του δικαιώματος της Κύπρου να αναπτύξει τους πόρους της σε μια περιοχή που έχει πρόβλημα, απάντησε ότι πρώτον, «αναγνωρίζουμε την Κυπριακή Δημοκρατία και γι αυτό, αναγνωρίζουμε το δικαίωμα της Κυπριακής Δημοκρατίας να αναπτύξει την ΑΟΖ της».

Σε ζητήματα όπου υπάρχει διαφορά σε ό,τι αφορά θαλάσσια σύνορα, η παγκόσμια πολιτική μας είναι να μην λαμβάνουμε θέση για το ποιος έχει δικαίωμα πάνω σε διεθνή θαλάσσια σύνορα, πρόσθεσε.

«Λέμε ότι οι πλευρές θα πρέπει να τα βρουν μεταξύ τους και να μην κάνουν ο,τιδήποτε που να εμποδίζει ή να παρεμποδίζει μια ευρύτερη συμφωνία για το πως μοιράζονται ή πως γίνεται η διαχείριση των πόρων. Αλλά δεν λαμβάνουμε θέση σε συγκεκριμένα ζητήματα που αφορούν θαλάσσια σύνορα», ανέφερε.  

Η Κάθλιν Ντόχερτι αναφέρθηκε επίσης στην επίσκεψη την Παρασκευή, στην Κύπρο, του Υφυπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Γουές Μίτσελ.

Είναι υπεύθυνος για τις σχέσεις μας με 52 χώρες και η Κύπρος είναι μια εξ αυτών, είπε η Πρέσβειρα των ΗΠΑ, προσθέτοντας ότι η επίσκεψη του κ. Μίτσελ στην Κύπρο εντάσσεται σε μια ευρύτερη περιοδεία του στην περιοχή, στο πλαίσιο της οποίας θα επισκεφθεί επίσης την Πριστίνα, τα Σκόπια, το Βελιγράδι και την Αθήνα.

Στην Κύπρο, ανέφερε, «θα συζητήσει περιφερειακά ζητήματα ασφάλειας, την διαχείριση των ενεργειακών πόρων στην Ανατολική Μεσόγειο, διμερείς σχέσεις και το κυπριακό».

Σε ερώτηση αν θα υπάρξει κάποια πρωτοβουλία από πλευράς των ΗΠΑ, απάντησε «όχι προς το παρόν». Σημείωσε ότι θα είναι η πρώτη φορά που επισκέπτεται την Κύπρο ο Υφυπουργός Μίτσελ και ότι θα είναι μια ευκαιρία για εκείνο να ακούσει από όλους τους φορείς στο νησί. Είναι μια ευκαιρία για να κατανοήσει όλες τις δυναμικές και τότε θα μπορέσουμε να συζητήσουμε τις δυνατότητες, πρόσθεσε.

Εξάλλου, η κ. Ντόχερτι αναφέρθηκε και σε επίσκεψη αργότερα αυτή την εβδομάδα χορωδίας από το Ινστιούτο Τεχνολογίας της Τζόρτζια.

Ενημέρωσε ότι η χορωδία απαρτίζεται μόνο από φοιτητές, ότι ασχολείται με Αμερικανική, γκόσπελ και κλασσική μουσική και ότι  θα κάνει δύο δωρεάν συναυλίες την Πέμπτη και την Παρασκευή, στη Λευκωσία. Η χορωδία θα παρουσιάσει νέο έργο το Κύπριου συνθέτη Έυη Σαμμούτη, ο οποίος ζει και εργάζεται ως καθηγητής πανεπιστημίου στην Αμερική.