Μια εταιρεία διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων, ή «κακή τράπεζα» θα πρέπει να είναι ένα μόνο στοιχείο στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής αντιμετώπισης των κόκκινων δανείων στο κυπριακό τραπεζικό σύστημα, δήλωσε ο Διευθύνων Σύμβουλος του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ΕΜΣ) Κλάους Ρέγκλινγκ σε συνέντευξη που παραχώρησε στο ΚΥΠΕ.

Παράλληλα, ο κ. Ρέγκλινγκ απεκάλυψε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, υπό το φως του προβλήματος των κόκκινων δανείων σε διάφορες χώρες της ΕΕ, εξετάζει την πιθανότητα νέου σχεδίου για τη σύσταση εθνικών εταιρειών διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων, δηλαδή με τη χρήση δημόσιου χρήματος.

Συνέστησε ωστόσο υπομονή για να εξεταστεί αν αυτό το σχέδιο θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί στην περίπτωση της Κύπρου. Υπογράμμισε πως μια κακή τράπεζα δεν συνιστά τη μοναδική θεραπεία για τα προβλήματα του κυπριακού τραπεζικού τομέα, αλλά πρέπει να είναι μέρος των υπόλοιπων εργαλείων, όπως το νομικό πλαίσιο για πωλήσεις και τιτλοποιήσεις δανείων και οι εκποιήσεις. Η κακή τράπεζα, είπε, πρέπει να είναι ένα στοιχείο μιας συνολικής στρατηγικής.

Ο κ. Ρέγκλινγκ εξήρε τη δέσμευση και την αποφασιστικότητα που επέδειξε η κυπριακή κυβέρνηση, κάτι που οδήγησε στην έξοδο από την κρίση πιο γρήγορα απ’ ότι αναμενόταν. «Ήταν πολύ δύσκολο (το 2013) να λεχθεί πόσο γρήγορα θα αντιστρεφόταν η κατάσταση, υπήρχε απλά μεγάλη αβεβαιότητα λόγω του μεγέθους των προβλημάτων, τα προβλήματα ήταν τεράστια και άνευ προηγουμένου», είπε χαρακτηριστικά.

Αναφορικά με την επόμενη μέρα, ο επικεφαλής του ΕΜΣ σημείωσε ότι πρέπει να συνεχιστεί η μεταρρυθμιστική ατζέντα, να συνεχίσει η δημοσιονομική πειθαρχία και να επιλυθούν τα προβλήματα με τα ΜΕΔ στον τραπεζικό τομέα.

Δηλώντας πεπεισμένος ότι η Κύπρος θα μπορέσει να αποπληρώσει το χρέος προς τον ΕΜΣ, οι αποπληρωμές του οποίου αρχίζουν το Δεκέμβριο του 2025, ο κ. Ρέγκλινγκ είπε στο ΚΥΠΕ πως αν και η Κύπρος ανέκτησε την πρόσβαση στις διεθνείς αγορές, οι μεταρρυθμίσεις, η συνετή δημοσιονομική πολιτική και οι ψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης θα καταστήσουν την πρόσβαση αυτή ακόμη πιο πειστική.

Χαρακτήρισε δε ορθή την απόφαση της Κυβέρνησης να προεξοφλήσει μέρος του δανείου προς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο αλλά και μέρος του δανείου προς την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου.

Οι προκλήσεις 

Στη συνέντευξή του στο ΚΥΠΕ, ο κ. Ρέγλινγκ είπε πως οι τέσσερις (Ιρλανδία, Πορτογαλία, Ισπανία και Κύπρος) από τις πέντε χώρες που εισήλθαν σε μνημόνιο το έχουν πλέον ολοκληρώσει και οι οικονομίες τους παρουσιάζουν τις καλύτερες επιδόσεις στην Ευρώπη.

«Είμαι πολύ ευτυχής που η Κύπρος είναι μία απ’ αυτές και βλέποντας τους αριθμούς είναι πολύ πειστικοί: Ανάπτυξη περίπου 3.5%, η ανεργία μειώνεται γρήγορα και το δημοσιονομικό ισοζύγιο παρουσιάζει πλεόνασμα. Όλα αυτά είναι θετικά σημάδια και ελπίζω να συνεχίσουν», ανέφερε.

Επεσήμανε ωστόσο ότι ο τραπεζικός τομέας συνεχίζει να έχει πολλά προβλήματα με τα υψηλά ΜΕΔ και τη χαμηλή κερδοφορία, εν μέρει ως αποτέλεσμα των υψηλών ΜΕΔ.

«Ως εκ τούτου, οι τράπεζες πρέπει να εξετάσουν μια στρατηγική με τη βοήθεια της κυβέρνησης για να τα αντιμετωπίσουν. Κάποιες τράπεζες πρέπει να σκεφτούν το επιχειρηματικό τους μοντέλο», πρόσθεσε.

Πέραν του τραπεζικού τομέα, ο κ. Ρέγκλινγκ είπε πως οι μεταρρυθμίσεις θα πρέπει να συνεχίσουν, επισημαίνοντας πως σημαντικές είναι οι ιδιωτικοποιήσεις, η μεταρρύθμιση της δημόσιας υπηρεσίας, περιλαμβανομένης και της μεταρρύθμισης του δικαστικού συστήματος.

«Συνεπώς, υπάρχουν προκλήσεις αλλά κάποιος πρέπει να δει το ευρύτερο πλαίσιο, το οποίο είναι καλύτερο απ’ αυτό που αναμενόταν τα τελευταία χρόνια», είπε.

Συνολική στρατηγική για τα ΜΕΔ και η «κακή τράπεζα»

Αναφορικά με το πρόβλημα των ΜΕΔ, που ανέρχεται στο 44% των συνολικών δανείων, ο κ. Ρέγκλινγκ είπε χρειάζεται μια συνολική στρατηγική και συμπλήρωσε ότι οι τράπεζες πρέπει να εργαστούν σε αυτό ενώ η κυβέρνηση πρέπει να διασφαλίσει ότι υπάρχει το νομικό πλαίσιο.

«Γνωρίζουμε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει την πιθανότητα για ένα σχέδιο για εθνικές εταιρείες διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων ή κακές τράπεζες», είπε, για να προσθέσει ότι πρέπει να περιμένουμε τα αποτελέσματα, προκειμένου να εξεταστεί αν αυτό είναι κατάλληλο για την Κύπρο.

«Δεν υπάρχει μια μοναδική θεραπεία, θα πρέπει να είναι μια συνολική γκάμα μέτρων», είπε.

Στο σημείο αυτό, ο κ. Ρέγκλινγκ επεσήμανε πως το πρόβλημα των κόκκινων δανείων απασχολεί το Συμβούλιο Υπουργών Οικονομικών της ΕΕ (ECOFIN) που συμφώνησε σε ένα σχέδιο δράσης, ενώ το θέμα απασχολεί και την Κομισιόν και την ΕΚΤ.

«Αλλά πιστεύω ότι στην Κύπρο δεν πρέπει κάποιος να αναμένει ότι ένα μέτρο θα επιφέρει τη λύση, πρέπει να υπάρξει μια συνολική προσέγγιση».

Σε παρατήρηση ότι η σύσταση κακής τράπεζας συζητείται στο εσωτερικό και ερωτηθείς υπό ποιες προϋποθέσεις μπορεί να συσταθεί μια τέτοια εταιρεία στην Κύπρο, ο κ. Ρέγκλινγκ είπε πως «αυτό θα μπορούσε να είναι μόνο ένα στοιχείο μιας συνολικής στρατηγικής».

«Αναφορικά με το πώς θα δουλέψει ακριβώς, θα πρέπει να αναμένουμε ενημέρωση από την Κομισιόν, που το εξετάζει», είπε και εξήγησε ότι δεν είναι εύκολο να πετύχεις τη σωστή ισορροπία μεταξύ κρατικών ενισχύσεων και του τι μπορούν να κάνουν οι τράπεζες (σε σχέση με την απορρόφηση ζημιών από τη μεταφορά των δανείων), καθώς και το νομικό πλαίσιο που θα επιτρέψει την τιτλοποίηση δανείων και τις πωλήσεις δανείων, ενώ οι τράπεζες θα πρέπει να ανακεφαλαιοποιηθούν.

Απαντώντας σε ερώτηση για τη δομή της κακής τράπεζας, ο κ. Ρέγκλινγκ είπε πως η Κομισιόν εξετάζει το όλο θέμα στη βάση του υφιστάμενου πλαισίου το οποίο είναι διαφορετικό σε σχέση με μερικά χρόνια πριν, το πώς θα είναι μια κακή τράπεζα σε αυτό το περιβάλλον. «Είναι ένα δύσκολο, νομικό και χρηματοοικονομικό θέμα και θα πρέπει να περιμένουμε», συμπλήρωσε.

«Κόψαμε τον τραπεζικό τομέα στο μισό»

Ερωτηθείς ποιος πιστεύει ήταν ο παράγοντας που οδήγησε στη γρήγορη ανάκαμψη της οικονομίας μετά τις δυσοίωνες εκτιμήσεις για την κυπριακή οικονομία μετά τη συνομολόγηση του μνημονίου το 2013, ο κ. Ρέγκλινγκ είπε πως θυμάται πολύ καλά ότι χρειάστηκαν δύο συνεδρίες του Eurogroup για να ολοκληρωθεί η συμφωνία για το κυπριακό πρόγραμμα διάσωσης.

«Αυτό που προσπαθήσαμε να κάνουμε ήταν άνευ προηγουμένου, ουσιαστικά να κόψουμε τον τραπεζικό τομέα στο μισό, να αντιμετωπίσουμε όλα τα προβλήματα στις τράπεζες, αλλά και τα προβλήματα ανταγωνιστικότητας και στο δημοσιονομικό σκέλος. Το μέγεθος του προβλήματος ήταν τόσο μεγάλο, το δάνειο που δεσμεύτηκε για την Κύπρο σε σχέση με το ΑΕΠ ήταν το μεγαλύτερο που δεσμεύτηκε ποτέ, πολύ πέραν από 100% του ΑΕΠ», πρόσθεσε.

Συνεχίζοντας, ο κ. Ρέγκλινγκ παρατήρησε ότι μεγάλη αβεβαιότητα υπήρξε λόγω του μεγέθους των προβλημάτων, που ήταν τεράστια.

«Κοιτάζοντας πίσω, πιστεύω ότι πράγματι η ανάκαμψη επιτεύχθηκε πιο γρήγορα απ’ ότι οι περισσότεροι ανέμεναν. Όπως σε κάθε κρίση, οι άνθρωποι υπέφεραν και στην Κύπρο και είναι δύσκολο να δεις φως στην άκρη του τούνελ όταν είσαι στο μέσο μιας κρίσης», πρόσθεσε.

Πιστεύω, είπε, ότι η ανάκαμψη στην Κύπρο ήταν πιο γρήγορη λόγω του ότι η κυβέρνηση ήταν πραγματικά δεσμευμένη και αποφασισμένη να εφαρμόσει τη συμφωνημένη μεταρρυθμιστική ατζέντα και το έκανε με πειστικό τρόπο, όλες οι αξιολογήσεις του προγράμματος ολοκληρώθηκαν έγκαιρα και στο τέλος η χώρα χρειάστηκε το 70% του δανείου.

«Θεωρώ ότι ήταν μια συλλογική προσπάθεια από τον πληθυσμό και τις Αρχές και αυτό βοήθησε να σημειωθεί η ανάκαμψη πιο γρήγορα και πιο πειστικά απ’ ότι αναμενόταν», υπέδειξε.

2018 η χρονιά της ενίσχυσης της νομισματικής ένωσης 

Ερωτηθείς σχετικά, ο κ. Ρέγκλινγκ είπε πως θεωρεί ότι το 2018 θα είναι η χρονιά της εμβάθυνσης της νομισματικής ένωσης. «Δεν ξέρω πως θα είναι αλλά το 2018 θα είναι το έτος που θα συμβεί», πρόσθεσε.

Όπως είπε, η δυναμική υπάρχει, η συζήτηση άρχισε μεταξύ των κυβερνήσεων και των θεσμών, ενώ το θέμα θα συζητηθεί σε δύο Συνόδους Κορυφής για το ευρώ το Δεκέμβριο φέτος και τον Ιούνιο του 2018.

Σύμφωνα με τον κ. Ρέγκλινγκ, τα κύρια ζητήματα αφορούν στην ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης, περαιτέρω βήματα στο δημοσιονομικό σκέλος και η μετεξέλιξη του ΕΜΣ σε Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ταμείο.

Για το μελλοντικό ρόλο του ΕΜΣ, ο κ. Ρέγκλινγκ είπε πως υπάρχει μια ευρεία συμφωνία για ενίσχυση του ρόλου του Μηχανισμού για διάφορους λόγους. Ο πρώτος αφορά στην ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης, όπου ο ΕΜΣ θα μπορούσε να αναλάβει το ρόλο του εγγυητή (backstop) για τον Ενιαίο Μηχανισμό Εξυγίανσης.

Ο άλλος λόγος ενίσχυσης του ΕΜΣ είναι το ότι το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο πιθανόν να διαδραματίζει λιγότερο ρόλο σε μελλοντικές κρίσεις, αφού ο ΕΜΣ έχει αυξήσει την τεχνική του εμπειρογνωμοσύνη και διαθέτει τα χρήματα για παροχή οικονομικής στήριξης.

Αν και θεωρεί πως δεν θα υπάρξουν κρίσεις στην Ευρώπη για αρκετό καιρό, ο κ. Ρέγκλινγκ ανέφερε ότι αυτές θα αντιμετωπιστούν από κοινού από την Κομισιόν και τον ΕΜΣ.

«Αυτά είναι στοιχεία που καταδεικνύουν ότι ο ρόλος του ΕΜΣ θα ενισχυθεί αλλά το κατά πόσον θα ονομάζεται Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ταμείο είναι δευτερευούσης σημασίας» κατέληξε.

ΠΗΓΗ: ΚΥΠΕ